ม้า นายพราน และกวาง

ณ ทุ่งหญ้าอันเขียวขจี ม้าหนุ่มผู้สง่างามใช้ชีวิตอย่างอิสระเสรี แต่แล้วความสงบสุขก็ถูกรบกวนโดยกวางตัวหนึ่งที่เข้ามาป้วนเปี้ยนและทำลายทุ่งหญ้าที่ม้าโปรดปราน ทั้งยังคอยกวนใจไม่ให้ม้าได้ดื่มน้ำอย่างสงบ ม้าโกรธแค้นกวางตัวนี้มาก แต่ด้วยความปราดเปรียวของมัน ทำให้ม้าไม่สามารถไล่กวดหรือทำอะไรได้เลย ม้าจึงเฝ้าเก็บความแค้นไว้ในใจและหาทางแก้เผ็ด

วันหนึ่ง ม้าเห็นนายพรานคนหนึ่งกำลังนั่งพักผ่อนอยู่ข้างป่า ม้าจึงเดินเข้าไปหาด้วยแผนการร้าย มันบอกกับนายพรานว่า 'ข้ารู้ที่ซ่อนของกวางตัวที่ชอบทำลายทุ่งหญ้า หากท่านยอมขึ้นหลังข้า ข้าจะพาท่านไปหามัน แล้วท่านก็สามารถใช้ธนูจัดการกับมันได้ตามใจชอบ'

นายพรานได้ยินดังนั้นก็ตอบตกลงด้วยความยินดี เขารีบกระโดดขึ้นหลังม้าและควบไปในป่าลึก ในไม่ช้าพวกเขาก็พบกวางและจัดการมันลงได้สำเร็จ ม้ารู้สึกสะใจอย่างยิ่งที่เห็นศัตรูของมันสิ้นฤทธิ์ มันจึงเอ่ยปากบอกนายพรานว่า 'ข้าจัดการให้ท่านแล้ว ตอนนี้โปรดลงจากหลังข้า เพื่อที่ข้าจะได้กลับไปใช้ชีวิตอิสระในทุ่งหญ้าตามเดิม'

ทว่านายพรานกลับไม่ยอมลงจากหลังม้า เขากลับกระตุกบังเหียนแน่นขึ้นและกล่าวด้วยน้ำเสียงเย็นชาว่า 'เจ้าคิดว่าข้าจะปล่อยเจ้าไปง่ายๆ อย่างนั้นหรือ เจ้าเป็นม้าที่แข็งแรงและรวดเร็ว ตอนนี้เจ้ามีบังเหียนและอานอยู่บนหลังแล้ว เจ้าจะต้องอยู่รับใช้ข้าในคอกม้าตั้งแต่วันนี้เป็นต้นไป'

เมื่อได้ยินเช่นนั้น ม้าก็ถึงกับใจสลาย มันตระหนักได้ทันทีว่าความโกรธแค้นชั่ววูบได้พรากอิสรภาพอันมีค่าของมันไปตลอดกาล มันถูกจูงเข้าสู่หมู่บ้านในฐานะสัตว์รับใช้ แทนที่จะได้อยู่อย่างสงบในทุ่งหญ้ากว้างใหญ่ ม้าจึงได้เรียนรู้ว่า การแลกอิสรภาพของตนเพียงเพื่อแก้แค้นศัตรูนั้น เป็นการตัดสินใจที่โง่เขลาและมีราคาที่ต้องจ่ายแพงเกินกว่าจะคาดคิด